به گزارش پول و تجارت، تازهترین گزارش فعالیت ماهانه بانک صادرات ایران حاوی ارقامی است که نمیتوان بهسادگی از کنار آنها عبور کرد. کاهش درآمد عملیاتی در مقایسه با ماه قبل، در کنار پیشیگرفتن هزینهها از درآمدها، تصویری قابل تأمل از عملکرد این بانک در شهریورماه ترسیم میکند؛ تصویری که دستکم مطالبه شفافسازی درباره دلایل این وضعیت را به ضرورتی جدی تبدیل کرده است.
بر اساس اطلاعات منتشرشده در کدال، بانک صادرات در شهریورماه ۲۶ هزار و ۴۹۷ میلیارد تومان درآمد عملیاتی شناسایی کرده است؛ در حالی که این رقم در مردادماه به ۲۸ هزار و ۱۸۹ میلیارد تومان رسیده بود. به این ترتیب، درآمد عملیاتی بانک طی یک ماه یکهزار و ۶۹۲ میلیارد تومان، معادل حدود ۶ درصد، کاهش یافته است.
این افت در شرایطی ثبت شده که هزینههای عملیاتی بانک در همین ماه به ۲۸ هزار و ۷۶۸ میلیارد تومان رسیده و از مجموع درآمدهای عملیاتی فراتر رفته است. حاصل این فاصله، تراز عملیاتی منفی ۲ هزار و ۲۷۱ میلیارد تومانی است؛ عددی که اگرچه بهتنهایی برای قضاوت درباره عملکرد سالانه بانک کافی نیست، اما نمیتوان اهمیت آن را در ارزیابی روند درآمدزایی و مدیریت هزینهها نادیده گرفت.
درآمد کمتر، هزینه بیشتر؛ پاسخ مدیریت کجاست؟
بررسی جزئیات گزارش نشان میدهد درآمد تسهیلاتی بانک صادرات در شهریورماه ۲۰ هزار و ۶۲۲ میلیارد تومان و درآمد حاصل از کارمزدها ۲ هزار و ۸۷۷ میلیارد تومان بوده است. با وجود این ارقام، درآمد عملیاتی بانک برای پوشش هزینههای ثبتشده کفایت نکرده است.
مسئله اصلی، صرفاً کاهش درآمد در مقایسه با ماه قبل نیست؛ بلکه ضرورت روشنشدن دلایل شکلگیری فاصله میان درآمد و هزینه است. آیا این کاهش متأثر از عوامل مقطعی بوده یا نشانهای از ضعف در روند درآمدزایی بانک محسوب میشود؟ چه عواملی مانع از آن شدهاند که درآمدهای عملیاتی با هزینههای مربوط تناسب داشته باشند؟ و آیا مدیریت بانک برای جلوگیری از تداوم این وضعیت، برنامهای مشخص با اهداف قابل سنجش در اختیار دارد؟
اینها پرسشهایی است که پاسخگویی به آنها را نمیتوان به آینده موکول کرد؛ بهویژه آنکه گزارشهای ماهانه، یکی از ابزارهای ارزیابی عملکرد و مطالبه شفافیت از بنگاههای بزرگ مالی به شمار میروند.
سود سپردهها؛ هزینهای سنگین که نیازمند بررسی است
یکی از مهمترین ارقام گزارش شهریورماه، ثبت ۲۱ هزار و ۱۲۰ میلیارد تومان هزینه سود سپردههاست؛ رقمی که سهم قابلتوجهی از هزینههای اعلامشده بانک را به خود اختصاص میدهد.
این عدد، ضرورت بررسی رابطه میان هزینه تأمین منابع و بازده حاصل از بهکارگیری آن منابع را برجسته میکند. طبیعی است که بانکها برای جذب سپرده با هزینههایی مواجهاند؛ اما مسئله مهم، تناسب این هزینهها با ظرفیت درآمدزایی و توان بانک در ایجاد درآمد پایدار است.
از همین رو، انتظار میرود بانک صادرات درباره عوامل مؤثر بر هزینه سود سپردهها، روند بازده تسهیلات و راهبرد خود برای بهبود تراز عملیاتی توضیحاتی روشن و مستند ارائه کند. بدون دسترسی به جزئیات بیشتر صورتهای مالی، نمیتوان درباره علت قطعی این وضعیت یا میزان کارایی تصمیمهای مدیریتی حکم نهایی صادر کرد؛ اما همین محدودیت نیز اهمیت انتشار اطلاعات شفافتر را دوچندان میکند.
تراز منفی؛ مطالبه شفافیت، نه توجیه و ابهام
ثبت تراز عملیاتی منفی در یک ماه، لزوماً به معنای زیان خالص بانک یا وجود تخلف نیست؛ چراکه ارزیابی جامع عملکرد مالی به بررسی سایر درآمدها و هزینهها، اقلام غیرعملیاتی و روند عملکرد در دورهای طولانیتر نیاز دارد. با این حال، چنین ملاحظهای نباید به نادیدهگرفتن پرسشهای اساسی درباره افت درآمد و افزایش فشار هزینهای منجر شود.
مدیریت بانک صادرات باید مشخص کند چه عواملی در کاهش درآمد عملیاتی شهریورماه نقش داشتهاند، برای کنترل هزینههای تأمین منابع چه اقداماتی در نظر گرفته شده و چه برنامهای برای بازگرداندن تراز عملیاتی به محدوده مثبت دنبال میشود.
همچنین، مقایسه عملکرد چندماهه بانک میتواند روشن کند که آیا وضعیت شهریورماه یک اتفاق مقطعی بوده یا بخشی از روندی مستمر است؛ موضوعی که برای ارزیابی دقیقتر عملکرد مدیریت اهمیت ویژهای دارد.
کارنامه شهریورماه زیر ذرهبین؛ زمان پاسخگویی فرا رسیده است
اعداد منتشرشده از عملکرد شهریورماه بانک صادرات، دستکم یک واقعیت روشن را نشان میدهند: درآمد عملیاتی بانک در این ماه کمتر از هزینههای عملیاتی اعلامشده بوده و درآمد آن نیز نسبت به مردادماه کاهش یافته است. این وضعیت، مطالبه توضیح درباره دلایل افت درآمد، ساختار هزینهها و برنامه اصلاح عملکرد را کاملاً موجه میکند.
اکنون پرسش اصلی از مدیران بانک این است: برای مهار شکاف میان درآمد و هزینه چه برنامهای دارند و با چه شاخصهایی میتوان نتایج آن را ارزیابی کرد؟
پاسخ به این پرسشها باید بر پایه دادههای قابل اتکا، توضیحات مستند و گزارش عملکرد دورههای بعد ارائه شود. در نهایت، معیار قضاوت درباره عملکرد مدیریت نه وعدههای کلی، بلکه روند واقعی درآمدزایی، کنترل هزینهها و بهبود شاخصهای عملیاتی خواهد بود؛ شاخصهایی که گزارشهای ماهانه، امکان پیگیری و ارزیابی آنها را فراهم میکنند.
دیدگاهها